Ali Pashë Gucia – prijësi i Plavës e Gucisë dhe figurë e rëndësishme e Lidhjes së Prizrenit

Ali Pashë Gucia, i njohur në burimet osmane dhe evropiane si Ali Pascha Gucia, Ali Pasha of Gusinje, Gusinyeli Ali Paşa dhe Ali Paša Gusinjski, ishte një prijës lokal shqiptar, funksionar osman dhe komandant i forcave vullnetare gjatë krizës lindore të viteve 1870–1880. Emri i tij lidhet veçanërisht me mbrojtjen e Plavës dhe Gucisë ndaj vendimeve territoriale të Kongresit të Berlinit dhe me veprimtarinë e Lidhjes së Prizrenit. Të dhënat kryesore për të mbështeten në skedën e Deutsche Biographie dhe në artikullin e Hasan Kaleshit, “Gucia, Ali Pascha”, botuar në…

Lexo më shumë

Edhe një gjobë absurde e shtetit malazez – Pse gjithë kjo fobi ndaj shqiptarëve?

Pak kohë më parë, autoritetet malazeze hoqën përmendoren e dëshmorit Isuf Kamer Çelajt, e cila ishte ngritur nga familja Çelaj. Ky veprim shkaktoi indinjatë të thellë te shqiptarët e krahinës së Plavë-Gucisë dhe më gjerë, të cilët e konsideruan atë një cenim të kujtesës historike dhe të identitetit kombëtar. Si reagim ndaj këtij akti, Kelmend Ahmetaj vendosi në rrugën e lagjes Katuni i Sirëm, në Vuthaj, një poster me mbishkrimin: “Të gjithë jemi Isufa.” Ky ishte një gjest simbolik solidarizimi me figurën e dëshmorit dhe kundërshtimi ndaj heqjes së përmendores.…

Lexo më shumë

Heshtja institucionale ndaj perlës turistike : Kush po e lë në hije Vuthajt?

Që nga largimi i ish-drejtorit të Organizatës Turistike të Gucisë, Getoar Gjonbalaj, diçka duket se ka ndryshuar në mënyrën se si kjo organizatë po e promovon pasurinë turistike të kësaj komune. Faqet zyrtare të institucionit, të cilat duhet të jenë dritarja kryesore e promovimit të Gucisë për vizitorët vendas dhe ndërkombëtarë, sot japin një pasqyrë të zbehtë të potencialit që kjo trevë posedon. Mungesa pothuajse totale e përmbajtjeve në gjuhën shqipe dhe rënia e dukshme e promovimit të Vuthajve ngrenë pyetje serioze për qasjen aktuale të Organizatës Turistike të Gucisë.…

Lexo më shumë

Kur bletët hynë në dhomën e shkrimtarit

Ka heshtje që nuk janë fund, por fillim i një rrëfimi tjetër. Në shtëpinë e Rexhep Qoses në Qosaj të Vuthajve, pas dy vitesh të kaluara në qetësi të plotë, natyra duket se ka marrë fjalën. Një dritare e hapur vetvetiu dhe një zgjua bletësh i ngritur në pragun e dhomës së tij të punës janë bërë simbol i vazhdimësisë së jetës, i kujtesës dhe i lidhjes së përjetshme mes njeriut, veprës dhe natyrës. Më poshtë sjellim këtë skicë letrare, të shkruar në vendin ku dikur jehonte makina e shkrimit,…

Lexo më shumë

MUSKETA APO PUSHKA E STRALLIT (Armët e shekullitXVI – XIX në Malësi, Plavë e Guci)

Nga3 ENVER ULAJ (Pjesë nga libri në përgatitje Plava e Gucia – në sytë e udhëtarëve dhe misionareve të huaj para shekullit XX) E i kanë rrokun armët shqiptare Njato “lëtina” e “xheverdare” Njato t’bardhat n’za“breshana” E i kanë ngjitë njata tagana, E i kanë vu njato calina Se ç’ushtimë ka marrë Vranina! (Gjergj Fishta “Lahuta e Malcisë”) MUSKETA është arma që e pasoi arkebuzin, që ishte arma e parë e zjarrit e përdorën ushtritë gjatë shekujve XV-XVI. (*ARKEBUZI ishte një armë e rëndë me mekanizëm apo PUSHKË ME FITIL (matchlock). Në Plavë e Gucci me 23 fshatra në vitin 1614 kishte rreth 100 pushkë të tilla, kurse edhe kelmendasit kishin poaq armë, sipas fisnikut kotoras MarianoBolica– (F. Lenormant “Turcs et Monténégrins”, Paris, Didieret.C.…

Lexo më shumë